info@saintpaul-amicale.gr     210 45 11 954

Tête-à-tête με τη Νεφέλη Μούσουρα

Τρόπος ζωής η μουσική για εκείνη όπως και το κάθε τι που διαλέγει ο κάθε άνθρωπος να κάνει για να συντροφεύει τη ζωή του. Αλλιώς, η μουσική είναι ένας όμορφος και εκφραστικός τρόπος για να αντιμετωπίζεις τη ζωή και τις σχέσεις.

Η απόφοιτη Νεφέλη Μούσουρα η οποία είναι διεθνής κλασσική πιανίστα, φιλοξενήθηκε στο Tête-à-tête για να μας μιλήσει για τους καθηγητές που είχε στη «Γαλλική» για τους οποίους μίλησε με μεγάλη θέρμη, για την απόφαση ζωής να ασχοληθεί με τη μουσική και τις απαιτήσεις που είχε αυτή η απόφαση, την επαφή της και τα συναισθήματα που της γεννά η κλασσική μουσική και πολλά πολλά άλλα θέματα.

– Στο σχολείο υπήρξε κάποιο μάθημα που να είχες ιδιαίτερη κλίση; Εκτός της μουσικής.

Είχα πολύ μεγάλη αγάπη στη λογοτεχνία.

– Υπήρξε κάποιος καθηγητής/τρια που να το θυμάσαι λίγο παραπάνω και να θεωρείς ότι έπαιξε κάποιο ρόλο ως προς την προσωπικότητά σου, την πορεία σου;

Υπήρξαν καθηγητές οι οποίοι με καθόρισαν. Καθηγητές όπως ο κ. Κοττέας ο οποίος δεν είναι μαζί μας, πια. Οι άνθρωποι οι οποίοι μας καθόρισαν δε φεύγουν ποτέ από κοντά μας. Είμαστε πάντα σε διάλογο μαζί τους. Επίσης, έχω ιδιαίτερη νοσταλγία για την κ. Λιβανίου όπως και την κ. Σταυρακοπούλου. Για την κ. Λιβανίου μπορώ να πω ότι με ενέπνευσε σημαντικά ο τρόπος που μας μιλούσε και μας προσέγγιζε και αποτέλεσμα αυτού είναι η λογοτεχνία και η ποίηση να με συνοδεύουν στη ζωή μου, στο διηνεκές. Αυτά είναι «όπλα» για τη ζωή, εφόδια για να αντιμετωπίζεις τις δυσκολίες της ζωής. Δεν είναι διεκπεραιωτικά εργαλεία.

– Τι σε ώθησε να σπουδάσεις μουσική;

Ήταν μια φυσιολογική επιλογή. Μου άρεσε πάρα πολύ η επαφή με την τέχνη και είχα μάθει από πολύ μικρή να εκφράζομαι μέσα από το πιάνο, όλο αυτό φάνταζε ως φυσική συνέχεια.

– Τελειώνεις τη Σχολή και εισέρχεσαι στο ΕΚΠΑ για να σπουδάσεις Μουσικολογία και ακολουθεί το Πανεπιστήμιο Mozarteum του Salzburg. Θέλεις να μας μιλήσεις λίγο για την εμπειρία σου αυτή;

Η αλήθεια είναι ότι τα έκανα παράλληλα. Πήγα στην Αυστρία για προπτυχιακό και μεταπτυχιακό όμως κατά τη διάρκεια του προπτυχιακού στην Αυστρία, ερχόμουν στην Ελλάδα για τις εξεταστικές στην εδώ σχολή.

Στο Mozarteum του Salzburg ένιωσα πολύ οικεία. Ένιωσα ότι μπορώ να μοιράζομαι τους προβληματισμούς μου με άλλα παιδιά απ’ όλον τον κόσμο που είχαν τους ίδιους προβληματισμούς. Ήταν ένα περιβάλλον άμιλλας το οποίο με εξέλιξε πάρα πολύ. Το πέρασμά μου από εκεί ήρθε την κατάλληλη στιγμή. Ο «στίβος» της μουσικής γιατί περί αυτού πρόκειται, το πιάνο δηλαδή είναι πρωταθλητισμός. Εγώ όμως από την άλλη δεν είμαι ανταγωνιστικός άνθρωπος. Εκεί λοιπόν ένιωσα πολύ όμορφα λόγω αυτής της άμιλλας που υπήρχε αλλά και λόγω της ιστορίας της πόλης ως προς το μουσικό υπόβαθρο.

– Γενικά, καθώς μιλάμε μέχρι τώρα για σπουδές τόσο στη μέση εκπαίδευση όσο και στην ανώτατη εκπαίδευση, τι θυσίες απαιτούνται από κάποιον που σπουδάζει μουσική. Αλλιώς, τι στερήθηκες στο Γυμνάσιο – Λύκειο αλλά και στο Πανεπιστήμιο προκειμένου να φθάσεις στο επίπεδο που είσαι σήμερα;

Στην ενήλικη ζωή μου, δε μου αρέσει να χρησιμοποιώ τη λέξη θυσία γιατί θεωρώ ότι έχει έρθει η ώρα της ώριμης απόφασης οποιουδήποτε ανθρώπου θέλει να κάνει κάτι. Είναι ξεκάθαρα θέμα επιλογής προτεραιοτήτων.

Ως ανήλικη, υπήρξε πίεση γιατί για ένα παιδί η πειθαρχία δεν είναι έμφυτη. Εκεί υπεισέρχεται το σπίτι και το οικείο περιβάλλον για να συμβάλλουν ως προς αυτό. Ωστόσο, η εν λόγω ενασχόληση ήταν γενναιόδωρη μαζί μου. Ένιωθα ότι μου έδινε πίσω ευχαρίστηση. Αυτό μου έδινε κουράγιο για να συνεχίζω και με ωθούσε στην απαιτούμενη αυτοπειθαρχία. 

– Να πούμε ότι οι όποιες στερήσεις απέδωσαν καρπούς καθώς έχεις τιμηθεί απ’ την Ακαδημία Αθηνών με το βραβείο “Ελένης Μυκονίου” για νέους πιανίστες (2009). Από οκτώ ετών βραβεύεσαι σε διαγωνισμούς πιάνου: Χ.Ο.Ν. Α΄ Βραβείο (1997 και 2004), «Φίλων» Α΄ Βραβείο (1998), Konzerteum Γ΄ Βραβείο (2001). Το 2005 έλαβες το Α΄ Βραβείο στους Πανελλήνιους Μαθητικούς Αγώνες του Υπουργείου Παιδείας, ενώ σου απονεμήθηκε το Α΄ Βραβείο στον Πανελλήνιο Διαγωνισμό Νέων Ελλήνων Πιανιστών (2010).

Οι διακρίσεις είναι ένα απλό χτύπημα στην πλάτη, τύπου «είσαι σε καλό δρόμο, συνέχισε». Στην πιο ενήλικη φάση μου δεν έχω ασχοληθεί τόσο με διαγωνισμούς. Θεωρώ ότι θυμίζουν περισσότερο «κούρσες αλόγων». Είναι ένας χώρος αρκετά «αντιμουσικός», «αντικαλλιτεχνικός». Αυτό που μου δίνει πια πολλή ευχαρίστηση είναι να παίζω με ανθρώπους (μαέστρους και ορχήστρες) που θαυμάζω, να μοιράζομαι τη μουσική που μας έχει παραδοθεί από τα μεγάλα πνεύματα και να μπορώ να είμαι μέρος αυτής της δημιουργικής αναβίωσης των έργων αυτών που είναι τόσο σπουδαία για την παγκόσμια κληρονομιά.

«Οι πιο ωραίες συνεργασίες που είχα είναι αυτές που πρόκειται να έρθουν.»

– Για όσους δε γνωρίζουν θα ήθελες να αναφέρεις μερικές από τις μέχρι τώρα συνεργασίες σου; (σολίστ με την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, με τη Συμφωνική Ορχήστρα της ΕΡΤ, τη Συμφωνική Ορχήστρα του Δήμου Αθηναίων, την Ορχήστρα Πατρών, την Orpheus Kammerorchester (Βιέννη), την Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης καθώς και την Sinfonieorchester der Universität Mozarteum (Ζάλτσμπουργκ). Ποια θα ξεχώριζες και γιατί;

Οι πιο ωραίες συνεργασίες που είχα είναι αυτές που πρόκειται να έρθουν. Η πιο ωραία συναυλία δεν έχει έρθει ακόμα, θα έρθει μετά. Νοιώθω όμως πολύ μεγάλη χαρά και τιμή για την προσεχή μου συνεργασία στο Μέγαρο Μουσικής με την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών και το θρυλικό μαέστρο Christoph Eschenbach.

– Ποιον συνθέτη θα ξεχώριζες και γιατί;

Είναι σαν τους σημαντικούς ανθρώπους της ζωής μας. Με κάποιος νιώθουμε περισσότερη ψυχική σύνδεση. Νιώθω πολύ τυχερή που είμαι σε επαφή με όλους τους μεγάλους συνθέτες και που μπορώ να συνομιλώ μαζί τους. Στην ψυχή μου, κρατάω πολύ κοντά τον Mozart και τον Chopin.

– Γενικότερα, θα ήθελες να μας μιλήσεις για το τι νοιώθεις όταν είσαι επί σκηνής και παίζεις πιάνο;

Δε νιώθω πάντα το ίδιο γιατί κάθε συνθήκη είναι διαφορετική. Κάθε συνθήκη σε βάζει στη δικής της τροχιά. Υπάρχουν ωστόσο κάποιες στιγμές οι οποίες είναι λίγες όπου και νιώθω μια σύνδεση με κάτι ανώτερο. Νιώθω ότι εκείνη την ώρα, αυτή η σύνδεση μας ενώνει όλους μαζί μέσα στην αίθουσα και δημιουργείται κάτι μαγικό που δε μπορώ ακριβώς να το περιγράψω και που μας κάνει να βγαίνουμε λίγο διαφορετικοί απ’ ότι όταν μπήκαμε. Αυτό δε συμβαίνει πάντα αλλά όταν συμβαίνει, είναι χαράς ευαγγέλιο.

– Κλασσική μουσική. Γιατί και ποια τα οφέλη της;

Η ερώτηση έχει διάφορες αναγωγές. Μου θυμίζει ερώτηση «Ποιο το όφελος το κοινό να παρακολουθήσει αρχαία τραγωδία». Υπάρχουν κοινά στοιχεία. Είναι μια παρακαταθήκη που μας έχει δοθεί από πολύ σπουδαία μυαλά που έχουν υπάρξει πριν από εμάς. Αυτή η παρακαταθήκη μας φέρνει σε επαφή με πανανθρώπινες αξίες οι οποίες μας δημιουργούν ένα έδαφος για την αυτογνωσία και την καλύτερη κατανόηση του κόσμου και του συναισθηματικού μας κόσμου. Στο μέτρο που η αυτογνωσία είναι σημαντική για εμάς, είναι και αυτά τα σπουδαία έργα. Πάντα οι άνθρωποι να ανατρέχουν στην Αντιγόνη του Σοφοκλή, πάντα στις Σονάτες του Μπετόβεν. Πάντα θα μπορούν να βρουν αναφορές σε τέτοια πεδία για να μπορούν να λέγονται άνθρωποι.

«Η μουσική είναι ένα πεδίο έκφρασης για πράγματα που δε μπορούν να ειπωθούν αλλιώς»

– Μέσα στην πανδημία, τι ρόλο έπαιξε αυτό το είδος μουσικής στην προσωπική σου ισορροπία;

Η μουσική είναι μία. Προσωπικά, δε χωρίζεται απαραίτητα σε είδη. Η μουσική από την αρχή της παρουσίας του ανθρώπου πάνω στη γη, έχει τον ίδιο σκοπό και το ίδιο αποτέλεσμα. Είναι δύναμη, εμψυχώνει. Είναι ένα πεδίο έκφρασης για πράγματα που δε μπορούν να ειπωθούν αλλιώς. Είναι πολύ σπουδαία για να μπορούμε να ισορροπούμε. Δηλαδή, ουκ επ’ άρτω μόνω ζήσεται ο άνθρωπος. Η μουσική μας κάνει να συμμετέχουμε στον πραγματικό κόσμο και στην εξερεύνηση των συναισθημάτων. Είναι σωτήρια για την ψυχή, η μουσική.

– Πως κρίνεις γενικότερα την κλασσική μουσική στην Ελλάδα τόσο ως προς τους συντελεστές της όσο και ως προς το κοινό που τη δέχεται;

Εκ των πραγμάτων, την εποχή που αυτή η μουσική συνέβαινε στην Ευρώπη, είχαμε τουρκοκρατία και δε μπορούσαμε να μετέχουμε. Παρ’ ότι δώσαμε την αρχαία γνώση από την οποία προέκυψε και η αναγέννηση. Η μουσική που εκφράζει το λαό μας σε πρώτο επίπεδο, είναι η παραδοσιακή μουσική. Είμαστε πιο πίσω σε σχέση με την κεντρική Ευρώπη αλλά για παράδειγμα για εμάς σε υψηλό επίπεδο είναι το θέατρο, π.χ. πολλοί νέοι άνθρωποι πηγαίνουν το καλοκαίρι στην Επίδαυρο για να παρακολουθήσουν αρχαίες τραγωδίες. Στη μουσική, σίγουρα δεν ισχύει να πάνε νέοι να ακούσουν Μπετόβεν. Αλλάζει ωστόσο αυτό, σιγά-σιγά. Το χρέος της δικιάς μας γενιάς κλασσικών μουσικών είναι να φέρουμε νέο κόσμο μπροστά σε αυτό το είδος.

– Λόγω της φύσης της δουλειάς που κάνεις, είναι αντιληπτό ότι ταξιδεύεις συχνά εκτός Ελλάδας; Πως τα πας με αυτές τις εναλλαγές;

Μου αρέσουν. Μου δίνουν ζωή. Δε θα μπορούσα να μένω συνέχεια σε ένα μέρος. Με ανανεώνει η επαφή με διαφορετικές νοοτροπίες. Αυτό σου δίνει τη δυνατότητα να επαναπροσδιορίζεις συνεχώς την ταυτότητά σου και τον εαυτό σου. Να επαναπροσδιορίζεις τη θέση σου μέσα στη χώρα ΣΟΥ.

– Όταν βρίσκεσαι στην Ελλάδα που συνήθως σου αρέσει να πηγαίνεις;

Βόλτες στο Πασαλιμάνι και την Καστέλλα.

Από εκδρομή της Α’ Γυμνασίου με το Σχολείο

– Καθώς πλησιάζουμε προς το τέλος, όταν λέμε Ελλάδα, νομοτελειακά θα αναφερθούμε και στον Πειραιά. Έχεις κρατήσει επαφές με άλλα παιδιά που πήγαιναν στη «Γαλλική»;

Οι άνθρωποι που μας ξέρουν από τόσο μικρή ηλικία δε μπορούν ποτέ να αντικατασταθούν από άλλες φιλίες. Γίνονται με ένα τρόπο συγγενείς μας. Η πιο αγαπημένη μου φίλη είναι από το Σχολείο. Έχω τρεις αγαπημένες φίλες που είναι από το Σχολείο. Νιώθω ότι θέλω να έχω ανθρώπους στη ζωή μου που με ξέρουν από τόσο μικρή ηλικία. Είναι μια αίσθηση ασφάλειας, μια αίσθηση ανακούφισης; Δεν ξέρω (γέλια).

Από την τελετή αποφοίτησης. Στη φώτο, ο κ. Ληξουριώτης

– Ένα μήνυμα που θα ήθελες να δώσεις στους καθηγητές/τριές σου που θα διαβάσουν τη συνέντευξή σου.

Θα ήθελα να πω ένα ευχαριστώ στους καθηγητές μου γιατί αν δεν υπήρχαν, δε θα είχα διαμορφωθεί με τον ίδιο τρόπο. Νιώθω ευγνωμοσύνη.

Νεφέλη Μούσουρα, Qui est qui

Αγαπημένο μότο: «Επαναπροσδιορίζω την ύπαρξή μου κάθε στιγμή»

Αγαπημένος/η καθηγητής/τρια: Κοττέας, Λιβανίου, Σταυρακοπούλου, Βαρθαλίτης, Σερφιώτου

Αγαπημένος/η μουσικός: Mozart, Chopin

Καλύτερη μουσική συνύπαρξη επί σκηνής: Αυτή που είναι να γίνει

Αγαπημένο χρώμα: Λευκό

Χόμπι: Περίθαλψη αδέσποτων ζώων. Θέλω να είμαι η φωνή γι’ αυτούς που δεν έχουν φωνή.

Αγαπημένο μέρος: Καστέλλα

* Η Νεφέλη Μούσουρα είναι κλασσική πιανίστα.

Η επόμενη συναυλία της στην Αθήνα είναι στις 20 Μαΐου, στο Μέγαρο Μουσικής σε συνεργασία με την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών. Διευθύνει ο μαέστρος Christoph Eschenbach.Περισσότερες πληροφορίες εδώ.

Ίσως σε ενδιαφέρουν …

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΗΣΕ ΜΑΖΙ ΜΑΣ

Ας κρατήσουμε επαφή